In een spannende finale in het stadhuis gingen leerlingen van Daltonschool Rijnsweerd op 15 april naar huis met de eerste prijs in burgerschapsproject Weet wat je zegt. Zij wisten de jury het meest te overtuigen bij het verdedigen van drie stellingen over vrijheid, diversiteit en samenleven. Vol passie gingen de leerlingen onder leiding van comedian en presentator Farbod Moghaddam met elkaar in debat. Museum Catharijneconvent organiseert het project voor basisscholen al bijna 10 jaar, met als doel om bij te dragen aan burgerschap en meer begrip voor de diverse perspectieven in onze samenleving.

Met Weet wat je zegt duiken groepen 7 en 8 van basisscholen uit regio Utrecht jaarlijks in actuele maatschappelijke onderwerpen en uiteenlopende opvattingen daarover. Mogen ouders hun kind volgen met een tracker? En mag je altijd zeggen wat je denkt, ook als dit anderen kwetst? Aan de hand van stellingen gaan de leerlingen met elkaar de dialoog aan. Zo trainen ze op een aansprekende manier hun communicatieve vaardigheden en burgerschapscompetenties. Het project sluit daarmee aan bij meerdere leerdoelen binnen het primair onderwijs. Sinds 2023 wordt Weet wat je zegt georganiseerd in samenwerking met Bevrijdingsfestival Utrecht.

Debat vol passie en betrokkenheid in het stadhuis

Tijdens de finale gingen de leerlingen van Daltonschool Rijnsweerd en de Kathedrale Koorschool in debat over drie actuele thema’s. De juryleden Loise van Dijk (commissielid Gemeenteraad Utrecht, Manja Kerstholt (directeur van Bevrijdingsfestival Utrecht) en Josien Paulides (directeur van Museum Catharijneconvent) beoordeelden de klassen op hun argumentatie, presentatie en samenwerking. Ze waren erg onder de indruk van beide klassen. “We hebben nog niet eerder zulke sterke teams meegemaakt, die zo aan elkaar gewaagd waren,” aldus juryvoorzitter Paulides.

Uiteindelijk waren het de leerlingen van Daltonschool Rijnsweerd die met hun vuur en overtuigingskracht net boven de andere klas uitstaken. Naast sterke openingen en goed onderbouwde argumenten daagden zij de andere school echt uit met hun standpunten. Als winnaar krijgen zij een geldbedrag om vrij te besteden met de klas. Daarnaast mogen zij dit hele jaar de titel ‘Jeugdambassadeur van de Vrijheid’ voeren, waarmee ze ook een bijzondere rol krijgen op het Bevrijdingsfestival in Utrecht op 5 mei a.s.

Spelenderwijs leren over diverse perspectieven

Aan de finale gaan twee onderdelen vooraf. Om de fijne kneepjes van het debatteren te leren volgen de leerlingen een voorbereidende training in het museum. Hoe kies je de juiste argumenten? Wat is er nodig om een standpunt te verdedigen dat afwijkt van je eigen mening? En hoe werk je goed samen? Ze maken daarbij ook kennis met kunst en erfgoed. Mede door die koppeling onderscheidt het project zich van vergelijkbare debat-initiatieven in het onderwijs. Niet voor niets won Museum Catharijneconvent in 2019 de Museumeducatieprijs voor het project.

Met een speciaal ontwikkeld lespakket oefenen de leerlingen in de klas verder als voorbereiding op ‘het echte werk’: de voorrondes. Daarin nemen twee klassen van verschillende scholen het tegen elkaar op. Om te stimuleren dat de scholieren zich in andere perspectieven verplaatsen, wordt ter plekke bepaald welk team een standpunt voor of tegen iedere stelling inneemt. De beste twee klassen uit de voorrondes gaan door naar de finale. In de editie van dit schooljaar deden tien klassen mee.

Burgerschapsproject op vier (‘Feest’-)locaties in Nederland

Weet wat je zegt is onderdeel van Feest! Weet wat je viert, een initiatief van Museum Catharijneconvent, met als doel kinderen meer te leren over de achtergronden van feestdagen. Dit helpt om op een positieve manier meer begrip te ontwikkelen voor elkaar en de diverse wereld waarin we samenleven. Het initiatief is inmiddels uitgegroeid tot een netwerk van 12 musea in Nederland en Suriname. Dit jaar wordt Weet wat je zegt op vier Feest!-locaties in Nederland georganiseerd: naast Utrecht ook Leeuwarden, Enkhuizen en Groningen.

Meer informatie over het project vind je op: catharijneconvent.nl/weetwatjezegt.